مقدمه
يكي از ضروريترين اقدامات تيم نگهداري و پشتيباني يك پايگاه اينترنتي گسترده تهيه پشتيبان از دادههاي وارد شده به پايگاه ميباشد. اين امر بايد به گونهاي انجام شود كه در حداقل زمان ممكن بتواند هر نوع از دست رفتن دادهها به هر دليلي را جبران كند. همچنين تهيه مجموعههاي پشتيبان ميتواند ما را در بررسي جريان كلي پايگاه، رهگيري محتويات بخشهاي مختلف و بازيابي سريع اطلاعات در زمانهاي خاص ياري نمايد.
در مجموعه برنامه يكتا ابزارهاي مختلفي براي تهيه پشتيبان از بانك اطلاعاتي و همچنين فايلهاي فراگذاري شده در برنامه توسط مدير ارشد يا هر كدام از مديران ديگر تعبيه شده است. دو رويكرد اصلي براي تهيه پشتيبان از پايگاه وب پيشبيني شده است:
1- استفاده از ماژول تهيه پشتيبان Cpanel
در صورتيكه وبگاه شما توسط سروري ميزباني ميشود كه مجهز به برنامه Cpanel است، سادهترين شيوه استفاده از ماژول Backup اين برنامه براي تهيه پشتيبان از كل سيستم وب و ماژول MySQL Database و PhpMyAdmin براي تهيه پشتيبان از بانكهاي اطلاعاتي ميباشد.
الف- پشتيبانگيري از بانك دادهها
ابزار PhpMyAdmin فهرستي از تمام بانكهاي دادهاي موجود در سرويسدهنده بانك اطلاعاتي را در اختيار كاربر قرار ميدهد تا با انتخاب هر كدام از آنها بتواند اقداماتي را انجام دهد. براي ايجاد پشتيبان از بانك با استفاد ه از اين ابزار ميتوان به شرح زير عمل كرد:
- با وارد كردن نشاني اينترنتي http://www.yoursite.com/cpanel و دادن نام كاربري و رمز عبور وارد صفحه cpanel شويد.
- گزينه MySQL Database را انتخاب كنيد.
- با انتخاب گزينه phpmyadmin واقع در پايين صفحه MySQL Database وارد صفحه phpmyadmin شويد.
- بانك مورد نظر را از بين بانكهاي فهرست شده در قاب سمت چپ صفحه انتخاب كنيد.
- سربرگ Export را از قسمت بالاي صفحه كليك كنيد.
- گزينههاي Add DROP TABLE و Save as file و "gzipped" را فعال كنيد.
- بر روي دكمه Go كليك كنيد و فايل ارسال شده از سوي سرويسدهنده را در مكان مشخص بايگاني نماييد.
البته در مواقعي كه سرعت بيشتر اهميت داشته باشد ميتوان با انتخاب گزينه Export در صفحه اصلي phpmyadmin تمام بانكها را به صورت يك فايل منفرد دريافت نمود.
ب- پشتيبانگيري از كل ساختار پايگاه (شامل برنامه نصب شده، فايلها، پست الكترونيك و ...)
براي تهيه پشتيبان از كل دادههاي وب سرور مربوط به پايگاه وب مورد نظر بعد از ورود به محيط Cpanel ، گزينه Backup را انتخاب كنيد. در اين صفحه چندين روش براي ايجاد پشتيبان و نيز انتقال يا دريافت فايلهاي پشتيبان وجود دارد. براي ايجاد پشتيبان كامل از برنامه و دريافت سريع فايل پشتيبان مطابق زير عمل كنيد:
- با وارد كردن نشاني اينترنتي http://www.yoursite.com/cpanel و دادن نام كاربري و رمز عبور وارد صفحه cpanel شويد.
- گزينه Backup را انتخاب كنيد.
- گزينه Generate/Download a full backup را انتخاب كنيد.
- دكمه Generate Backup را كليك كنيد.
- فايل پشتيبان ظرف مدت كوتاهي (2 تا 20 دقيقه كه بستگي به حجم فايلهاي شما دارد) ساخته ميشود.
- سپس شما ميتوانيد با زدن دكمه Go Back به صفحه پشتيبانگيري رفته و فايل مورد نظر را دريافت كنيد.
نكته مهم: فايلهاي پشتيبان حجمي از فضاي وب شما را اشغال ميكنند. بنابراين پس از دريافت فايلهاي پشتيبان مورد نظر، با استفاده از ماژول مديريت فايلها (File Manager) اين فايلها را حذف كنيد.
2- استفاده از ابزار AWT Backup Utility
ابزار AWT_BU يكي از ابزارهاي جانبي مجموعه AWT ميباشد كه براي ايجاد و دريافت فايلهاي پشتيبان استفاده ميشود. اين ابزار با تكيه بر Cronjob در سيستم عامل لينوكس به پشتيبان گيري خودكار منظم از كل ساختار وب، شاخه پوشهها و فايلهاي اصلي پايگاه، بانك دادهها و ساير اجزاي تعريف شده در سيستم ميپردازد.
تنظيم اوليه اين برنامه به گونهاي انجام شده است كه فايلهاي ذكر شده در ساعات اوليه بامداد روزهاي دوشنبه و چهارشنبه ايجاد شده و آماده دريافت شوند. براي سهولت كار مديران وب فايلها با تاريخ دقيق نامگذاري شده و به صورت فايل tar.gz قابل دريافت ميباشند. البته ابزارهايي براي ايجاد فايلهاي پشتيبان به صورت دستي نيز در برنامه تعبيه شدهاند.
براي استفاده از اين برنامه با وارد كردن نشاني اينترنتي http://www.yoursite.com/awt_bu و دادن نام كاربري و رمز عبور وارد صفحه مربوطه شويد. براي كسب اطلاعات بيشتر از تصوير زير استفاده كنيد.
استفاده از فايل پشتيبان xampp براي نصب مجدد سرويس وب
براي استفاده از فايل پشتيبان و نصب مجدد سرويس وب، مثلا در هنگام بروز اشكال در سرويسدهنده كنوني و حذف فايلها، به طريق زير عمل كنيد:
1- نصب سيستم عامل
در بيشتر مواقع يك سيستم عامل لينوكس معمولي بدون هيچ تنظيم خاصي براي اجراي برنامه كافي است. هر چند شما ميتوانيد از نسخههاي ويژه سرور براي اين امر بهره بگيريد. نكته قابل توجه در هنگام نصب سيستم عامل (يا هنگام استفاده از سيستم عامل نصب شده)، غير فعال كردن سرويسدهنده وب پيشفرض آن (معمولا Apache) و نيز عدم نصب سرويس دهنده بانك اطلاعاتي (معمولا MySQL Server) است. زيرا اين ابزارها همراه با فايل پشتيبان نصب خواهند شد. همچنين دقت داشته باشيد كه ابزارهاي كنترل امنيت كه روي عملكرد سرويسدهنده تاثير دارند (مثل SELINUX) در هنگام نصب برنامه از روي فايل پشتيبان غير فعال باشند. مراحل انجام اينكار در نسخه AS لينوكس RedHat به صورت زير است:
Applications > System Settings > Security Level > Se Linux
بديهي است بعد از نصب سيستم عامل تنظيماتي براي اتصال به شبكه بايد انجام شود. همچنين در تنظيمات امنيتي سيستم عامل، اجازه دسترسي كاربران به سرويس WEB (WWW) بايد فعال شود.
2- نصب برنامه با كمك فايل پشتيبان
فايل پشتيبان xampp شامل يك فايل فشرده و داراي تمام اجزاي لازم براي عملكرد صحيح برنامه ميباشد. براي استفاده از اين اجزا بايد آن را در شاخه /opt/lampp/ باز (Extract) كنيد. براي انجام اين كار بعد از كپي كردن فايل مورد نظر روي سرور دستور زير را اجرا كنيد:
cd /opt/
tar xvzf PathToBackupFile -C /opt/
گاهي لازم است دسترسي به فايلهاي كپي شده را مجددا با فرمان زير تنظيم كنيد:
cd /opt/lampp/htdocs/
chown -R nobody:root *
3- اجراي برنامهها:
براي راه اندازي وب سرور، سرويس دهنده بانك اطلاعاتي و نيز ساير اجزاي لازم براي عملكرد برنامه، تنها كافيست دستور زير را اجرا نماييد:
/opt/lampp/lampp start
بعد از دريافت پيغام راهاندازي سرويس دهندهها، ميتوانيد با اجراي برنامه FireFox و تايپ نشاني http://localhost صحت اجراي برنامه را بررسي نماييد.
4- تنظيمات دسترسي
براي تغيير نام كاربري و رمز عبور اجزاي سرويس دهنده، ميتوانيد از دستور زير استفاده كنيد:
/opt/lampp/lampp security
نكات مهم:
شما به عنوان مدير ارشد پايگاه ميتوانيد از ماژول تهيه پشتيبان از بانك دادهها (واقع در فهرست مديريت) براي ايجاد و دريافت پشتيبان از بانك اطلاعاتي استفاده نماييد. همچنين ميتوانيد براي پشتيبانگيري از هر كدام از پوشههاي موجود در شاخه files از ماژول پوشهها و فايلها (واقع در فهرست مديريت) استفاده كنيد. البته در صورتيكه حجم دادههاي شما خيلي زياد باشد بهتر است از ابزار AWT_BU براي انجام اينكار بهره ببريد.