مجموعه‌‌ي «مفاهيم پايه در علوم تجربي» با رويكردهاي نوين در آموزش علوم نوشته شده و به ويژگي‌ها و سليقه‌هاي نوجوانان امروز در خواندن كتاب و يادگيري علوم توجه داشته است. هر يك از كتاب‌هاي اين مجموعه، دانش‌آموز را با خود به سفري در تاريخ علم مي‌برد، سفري كه از شكل‌گيري انديشه در ذهن دانشمند آغاز مي‌شود و تا به نتيجه رساندن آن انديشه به صورت اختراع يا اكتشاف پيش مي‌رود. اما پايان هر سفر آغاز سفري تازه است.

  در اين سفر، دانش‌آموز كه ياد گرفته است از زاويه‌اي جديد به دنياي پيرامون خود بنگرد، به كشف مسئله و حل آن دعوت مي‌شود و خود بايد رهبري سفر را برعهده بگيرد. شرح رويدادها در اين كتاب‌ها به گونه‌اي است كه گويي اين خود دانش‌آموز است كه به آن اختراع يا اكتشاف دست مي يابد. توجه به تاريخ علم، كاربرد علم در زندگي فردي و جامعه، پرورش مهارت‌هاي تصميم‌گيري و حل مسئله، از ويژگي‌هاي برجسته‌‌ي اين كتاب‌ها است. شيوه‌ي معرفي مفاهيم، آنچنان گيرا و چندبعدي است كه كارشناسان آموزش علوم را به ستايش اين مجموعه واداشته است.  

  اين كتاب‌ها در چهار زيرمجموعه دسته‌بندي شده‌اند:

  1) مادّه و تغييرات آن: شيمي، عناصر، مادّه

  2) انرژي و زندگي: الكتريسيته، انرژي هسته‌اي، صوت، گرما، مغناطيس، نور، نيروها، گرانش زمين

  3) زيستگاه ما: آتشفشان‌ها، زلزله، سرگذشت زمين، سنگ‌ها و كاني‌ها، منظومه شمسي

  4) دنياي زنده: باكتري‌ها، بوم‌شناسي، تغيير گونه‌ها، ژنتيك، سالم‌زيستن، سلول، گياهان، ويروس‌ها

  ساختار كتاب

  هر يك از كتاب‌هاي اين مجموعه در 32 صفحه تنظيم شده و شامل 14 بخش دو صفحه‌اي است. هر يك از اين بخش‌ها خود از چند مطلب كوتاه و خواندني درست شده كه روي هم يكي از مفاهيم مرتبط با موضوع كتاب را پوشش مي‌دهند.  محتواي بخش‌هاي چهارده‌گانه نيز در فهرست تشريحي كتاب (در دو صفحه) معرفي شده است. به سخن ديگر، هر يك از اين كتاب‌ها به يك مجله‌ي علمي با موضوع خاص شباهت دارند. 

  براي آگاهي بيش‌تر به معرفي محتواي كتاب گياهان با توجه به بخش‌هاي چهارده‌گانه مي‌پردازيم:  

  1. در يك نگاه: مي‌توانيم آن را سرمقاله‌ي «مجله‌ي علمي گياهان» بدانيم كه از نقش و ارزش گياهان در زندگي انسان سخن مي‌گويد.

  2. پرسش و پاسخ: مصاحبه‌اي خيالي با يك گوجه فرنگي انجام شده كه به ما مي‌گويد سبزي نيست بلكه از نظر علم گياه‌شناسي نوعي ميوه است.

  3. بيش‌تر بدانيد: ما را با گوناگوني گياهان و گروه‌هاي اصلي گياهان آشنا مي‌كند.

  4. در مسير زمان: درباره‌ي چرخه‌ي رشد سالانه‌ي درخت سيب است و به ما مي‌گويد كه كشاورزان براي پرورش سيب‌هاي خوشمزه چه كوششي به كار مي‌گيرند.

  5. شاهد عيني: كشف يك دانشمند از زبان خودش بازگو مي‌شود.

  6. بريده‌ي نشريات: مطالب كوتاه و خواندني درباره‌ي گياهان گوشت‌خوار.

  7. قهرمانان: آشنايي با دانشمندي كه 300 كاربرد گوناگون براي بادام‌زميني پيدا كرد.

  8. توصيف و تصوير: به آلبوم عكس مي‌مانند و ما را با شيوه‌هاي گرده‌افشاني گل‌ها آشنا مي‌كند.

  9. عجيب ولي واقعي: درباره‌ي گياهاني كه از ميليون‌ها سال پيش روي زمين مي‌رويند و گياهاني كه پس از خشك شدن بار ديگر سبز مي‌شوند و گياهان شگفت‌انگيز ديگر.

  10. نقشه: سفري به دور دنيا مي‌كنيد و در مي‌يابيد كه هر يك از گياهان كشاورزي نخستين‌بار در كدام بخش از جهان پرورش يافتند.

  11. دفترچه يادداشت: يك دانشمند از پژوهش‌هاي در دست كار خود مي‌گويد.

  12. سفر مجازي: شما در جايگاه يك دانه‌ي كاكتوس قرار مي‌گيريد و پس از جذب‌كردن مقداري آب، ريشه مي‌زنيد و سرانجام از خاك بيون مي‌آييد.

  13. معمايي براي شما: يك داستان پليسي درباره‌ي گياهان مطرح مي‌شود و شما در نقش كارآگاه به بررسي سرنخ‌ها مي‌پردازيد.

  14. سرگرمي: خواندني‌هاي شنيدني درباره‌ي گياهان.

  از فهرست محتواي كتاب گياهان در مي‌يابيم كه برترين نوآوري نويسندگان اين كتاب شرح مفاهيم بنيادي دانش گياه‌شناسي به صورت يك مجله‌ي خواندني و ديدني است. جالب است بدانيد كه اين كتاب 32 صفحه‌اي نتيجه‌ي هم‌انديشي هفت تن از نويسندگان كاردان و چيره‌دست حوزه‌ي ادبيات غيرداستاني كودك و نوجوان است. ديگر كتاب‌هاي اين مجموعه نيز با همين ساختار و به صورت گروهي نوشته شده‌اند. 

مفاهيم پايه در علوم تجربي ناشر خارجي: Discovery Channel School Science ناشر ايراني: انتشارات فاطمي نويسندگان:  جكي بال و همكاران مترجمان: حسين دانشفر، حسن سالاري، محمود سالك، علي آل‌محمد محمد كرام‌‌الديني، فروغ فرجود، شاهده سعيدي، شهلا مهدوي ويراستار: حسين دانشفر برگزيده‌ي پنجمين جايزه‌ي كتاب فصل مهرماه 1387