نياكان ما ممكن است درباره‌ي ژن‌ها و نظريه‌ي داروين چيزي نمي‌دانستند، اما مي‌دانستند چگونه تكامل جانوران وحشي را در راستاي برآوردن نيازهايشان به پيش برانند. پژوهش‌هاي بسياري نشان داده‌اند كه چگونه اهلي‌كردن به‌طور ناگهاني پوشش اسب‌ها را رنگارنگ كرد، به گاوها ژن‌هاي بيش‌تري براي توليد شير و رويارويي با عفونت بخشيد و شاخ‌هاي گوسفندها را كوتاه‌تر كرد.

  پژوهش‌هاي باستان‌شناسان نشان داده‌ بودند كه گوسفند به احتمال بسيار نخستين جانوري بود كه نزديك 11 هزار سال پيش به دست انسان اهلي شد و سپس انسان‌ها توانستند گاو نيز پرورش دهند. نزديك 5500 سال پيش، انسان‌ها توانستند اسب‌ها را رام كنندكه به سواركاران توانايي بي‌مانندي در جنگاوري و سرعت بسيار در جابه‌جايي بخشيد. اكنون بررسي‌هاي ژنتيكي از يافته‌هاي باستان‌شناسان پشتيباني مي‌كنند.

  به‌تازگي پژوهشگران آلماني به رهبري آرنه لودويگ، شش ژن مرتبط با رنگ پوست را در 89 فسيل اسب بررسي كرده‌اند. اين فسيل‌ها از 40 هزار سال پيش تا سده‌هاي ميانه را شامل مي‌شوند و از جاهاي متفاوت از چين تا اسپانيا به دست آمده‌اند. بررسي‌هاي ژنتيكي نشان داد كه پيش از 5500 سال پيش، رنگ پوست بيش‌تر اسب‌ها، سرخ-قهوه‌اي يا سياه بوده است. سپس، در جايي كه اكنون بخشي از خاك اكراين، روماني و روسيه است، انفجاري از رنگ رخ داد و انسان‌هايي كه به رام‌كردن اسب‌ها پرداختند، اسب‌هايي با رنگ پوست بلوطي تا كرم، سفيد و خالدار پرورش دادند.

  اثرگذاري نياكان ما بر تكامل گوسفندان كم‌ترين از اين نبوده است. بر پايه‌ي پژوهشي به رهبري ماسيمو پالماريني در دانشگاه گلاسكو در انگلستان،گوسفندها در دو موج اهلي شدند. نمونه‌هايي از موج يكم هنوز به صورت نژاد نيمه‌وحشي درجزيره‌هاي اسكاتلند وجود دارند. موج دوم نزديك 6 هزار سال پيش به هنگامي آغاز شد كه كشاورزاني در جايي كه اكنون بخشي از خاك ايران و عراق است، به گزينش ويژگي‌هايي مانند پشم كم‌تر و شاخ‌هاي كوتاه‌تر دست زدند. همتايان باستاني‌تر و پرپشم‌تر اين گوسفندان به گوشه‌ وكنار اروپا رانده شدند و بار ديگر نيمه‌وحشي شدند.

  بررسي ژنوم گاو نيز نشان داده كه اهلي‌كردن اين جانور باعث افزايش گوناگوني ژن‌ها مرتبط با توليد شير، ماهيچه‌ها و ايمني به عفونت‌هاي باكتريايي شده است. پژوهشي هريس لوين كه رهبري پروژه‌ي تعيين توالي ژنوم گاو را در دانشگاه الينيوز به انجام رسانده است در اين باره مي‌گويد: «چند منطقه در ژنوم گاوهاي گوشتي و گاوهاي شيرده با هم بسيار تفاوت دارد.»

  منبع:

  Early domestic animals were surprisingly well bred, by Andy Coghlan and Ewen Callaway. NewScientist.com: 05 May 2009