با چهرهي تاريك سلولهاي بنيادي آشنا شويد: سلولهاي بنيادي آسانتر از سلولهاي ديگر ميتوانند به سوي بدخيمي كشيده شوند. از اين رو، ريشهي بسياري از سرطانها را بايد در آن ها جست و جو كرد و راههايي براي آسيب رساندن به اين سلولهاي مرگبار و گريزان پيدا كرد. اين سلولهاي بنيادي سرطاني هدفهاي درماني آينده خواهند بود. يكي از ويژگيهاي بدن انسان اين است كه در اين سازمان پيچيده كارهاي گوناگون به بخشهاي گوناگون سپرده شده است و اندامها و بافتهاي گوناگون هر كدام كار ويژهاي انجام ميدهند كه براي زنده ماندن ضروري هستند. با وجود اين، تك تك سلولهايي كه اين بافتها را ميسازند زندگي كوتاهي دارند. پوستي كه امروز بدن شما را ميپوشاند همان پوستي نيست كه ماه گذشته داشتيد، زيرا سلولهاي سطح آن همواره ميريزند و جايگزين ميشوند. پوشش دروني معده و رودههاي شما هر دو هفته نوسازي ميشود و پلاكتهايي كه به بند آمدن خون كمك مي كنند، بيش از 10 روز زنده نميمانند. در همهي اين بافتها سلولهاي تمايزنيافتهاي به نام سلول بنيادي وجود دارد كه توان نوسازي را براي هميشه دارند. براي توليد بافت جديد، سلول بنيادي به دو سلول تقسيم ميشود، اما فقط يك سلول دختري مسير تمايز پيدا كردن و تخصصي شدن را طي ميكند. سلول دختري ديگر به حالت بنيادي ميماند. بنابراين، شمار سلولهاي بنيادي در اندوختهي سول بنيادي يكسان ميماند. در سلولهاي بنيادي سالم، تنظيم ژنتيكي سفت و سخت توانايي آنها را براي رشد نامحدود و گوناگون شدن در دست خود دارد. برداشتن چنان ساز و كارهاي تنظيمي به چيزي ميانجامد كه به بدخيمي شباهت زيادي دارد. در دههي گذشته، شواهدي به دست آمد كه سلولهاي بنيادي ميتوانند بدخيم شوند براي مثال، جان اي. ديك از دانشگاه تورنتوي كانادا در سال 1994 توانست سلولهاي بنيادي سرطاني را در لوسمي(سرطان خون) پيدا كند. سپس، ريچارد جونز از دانشگاه جانز هاپكينز، سلولهاي بنيادي سرطاني را در ميلوماي چندگانه شناسايي كرد. در سال 2004 ، نيز روشن شد كه شمار سلولهاي بنيادي سرطاني در تومورهايي با رشد سريع از تومورهايي با رشد كندتر بسيار بيشتر است. همگان پذيرفتهاند كه هر سلول سرطاني كه در بدن بماند ميتواند بار ديگر بيماري را به وجود آورد. از اين رو، درمانهاي كنوني روي نابودي هر چه بيشتر سلولهاي سرطاني متمركز شدهاند. اما از بررسي چند نوع سرطان روشن شده است كه تنها درصد كوچكي از سلولهاي سرطاني، يعني همان سلولهاي بنيادي سرطاني، توان آن را دارند كه بافت سرطاني جديد به وجود آورند و هدف گرفتن اين سلولها ممكن است راه كارآمدتري براي زدودن بيماري باشد. در واقع، آنها موتورهاي پيش برندهي بيماري هستند و اگر نابود شوند، سلولهاي برجاي مانده كه توان زايش تومور را ندارند، ميميرند. منبع: Clarke, Michael F. and Becker, Michael W. Stem Cells: The Real Culprits in Cancer? Scientific American: June 26, 2006 متن اصلي مقاله |